วิธีปฏิบัติที่ดี น้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะ

บทคัดย่อ
แนวปฏิบัติที่ดี ด้านโภชนาการและสุขภาพอนามัย เรื่อง น้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะ เป็นกิจกรรมตามโครงการพัฒนาเด็กและเยาวชนในถิ่นทุรกันดาร ตามพระราชดำริในสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ของโรงเรียนมัธยมพระราชทานเฉลิมพระเกียรติ อำเภอเฉลิมพระเกียรติ จังหวัดน่าน ซึ่งตั้งอยู่ในหมู่บ้านห้วยโก๋น ชาวบ้านมีอาชีพทำไร่ รับจ้าง ผลผลิตจากการทำไร่ไม่แน่นอน รายได้ไม่คงที่ และไม่เพียงพอต่อค่าใช้จ่าย เป็นสาเหตุที่สำคัญที่ทำให้นักเรียนไม่ได้รับประทานอาหารที่มีประโยชน์ต่อร่างกาย ส่งผลให้มีน้ำหนัก ส่วนสูงไม่เป็นไปตามเกณฑ์มาตรฐาน ขาดสารอาหารที่จำเป็นต่อการเจริญเติบโตของร่างกาย ในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2559 พบว่า นักเรียนมีน้ำหนักไม่เป็นไปตามเกณฑ์ส่วนสูง จำนวน 7 คน และส่วนสูงไม่เป็นไปตามเกณฑ์อายุ จำนวน 42 คน รวมทั้งสิ้น จำนวน 49 คนคิดเป็นร้อยละ 15.27 ของนักเรียนทั้งหมด จากปัญหาภาวะโภชนาการดังกล่าวแสดงให้เห็นถึงการขาดสารอาหารโปรตีนของนักเรียนซึ่งมีผลกระทบต่อการเจริญเติบโตโดยรวมและจะมีบทบาทสำคัญยิ่งต่อสุขภาพในระยะยาว อีกทั้งยังส่งผลกระทบต่อสติปัญญา ส่งผลให้เรียนรู้ช้า เฉื่อยชา เรียนอย่างไม่มีความสุข ภูมิต้านทางโรคบกพร่องทำให้เจ็บป่วยบ่อยเป็นนาน อาจส่งผลเสียเมื่อโตเป็นผู้ใหญ่ เพื่อแก้ปัญหานักเรียนที่มีภาวะโภชนาการต่ำกว่าเกณฑ์ โรงเรียนจึงได้ศึกษาผลผลิต และวัตถุดิบจากชุมชน พบว่า ชุมชนมีการปลูกถั่วมะแฮะ ซึ่งเต็มไปด้วยคุณค่าทางสารอาหาร เป็นสุดยอดโปรตีน รวมทั้งส่งเสริมให้นักเรียนมีความรู้ด้านโภชนาการจากถั่วมะแฮะ และสามารถให้ความรู้กับผู้ปกครองและคนในชุมชนได้ และให้นักเรียนได้ฝึกทักษะด้านอาชีพ เรื่อง การแปรรูปจากถั่วมะแฮะ จึงได้นำถั่วมะแฮะ และเป็นพืชที่ปลูกในชุมชน มาแปรรูปเป็นน้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะ โดยดังนั้น ครูและนักเรียนศึกษา ค้นคว้า เรื่อง ถั่วมะแฮะ และเรียนรู้กระบวนการขั้นตอนการแปรรูป และลงมือทำ และมีการติดตามพัฒนาการของนักเรียนโดยบันทึกสถิติจากการชั่งน้ำหนัก วัดส่วนสูง เดือนละ 1 ครั้ง
ผลการดำเนินงาน พบว่า นักเรียนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับคุณค่าสารอาหารโปรตีนจากถั่วมะแฮะและขยายผลให้ผู้กับปกครองและคนในชุมชนได้ น้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะสามารถแก้ปัญหาให้กับนักเรียนที่มีภาวะโภชนาการต่ำกว่าเกณฑ์ให้มีพัฒนาการที่ดีขึ้นได้ โดยนักเรียนที่มีน้ำหนักไม่เป็นไปตามเกณฑ์ส่วนสูง จำนวน 7 คน มีพัฒนาการที่ดีขึ้น จำนวน 7 คน และที่มีส่วนสูงไม่เป็นไปตามเกณฑ์อายุ จำนวน 42 คน มีพัฒนาการที่ดีขึ้น จำนวน 39 คนรวมทั้งสิ้น จำนวน 49 คน มีพัฒนาการที่ดีขึ้น จำนวน 46 คน คิดเป็นร้อยละ 93.88และนักเรียนมีความรู้ด้านโภชนาการจากถั่วมะแฮะรวมทั้งนักเรียนได้ฝึกทักษะด้านอาชีพ เรื่อง การแปรรูปจากถั่วมะแฮะแต่พบปัญหา คือชาวบ้านไม่รู้คุณค่าทางสารอาหารถั่วมะแฮะ จึงไม่นิยมรับประทาน แต่เน้นการปลูกขายเมล็ดเพื่อทำพันธุ์เมื่อเก็บผลผลิตแล้วจะคลุกยากันมอดและแมลงทันที อีกทั้งผลผลิตยังได้ปีละ 1 ครั้ง ทำให้ถั่วมะแฮะขาดตลาดในบางฤดูกาล ดังนั้น โรงเรียนควรส่งเสริมให้นักเรียนปลูกถั่วมะแฮะภายในพื้นที่โรงเรียนและให้ความรู้แก่ชาวบ้าน เรื่อง คุณค่าโภชนาการถั่วมะแฮะ และควรพัฒนาเผยแพร่การแปรรูปน้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะให้กับคนในชุมชน
ค้นคว้าวิธีแปรรูปผลิตภัณฑ์จากถั่วมะแฮะให้หลากหลายขึ้นจัดเป็นกิจกรรมลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้ให้กับนักเรียนทุกคน

ความสำคัญของ “วิธีปฏิบัติที่ดี”
แผนพัฒนาเยาวชนในถิ่นทุรกันดารตามพระราชดำริสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ฉบับที่ 4 พ.ศ. 2550-2559 ได้กำหนดกรอบเป้าหมายและวัตถุประสงค์ของการดำเนินงานข้อที่ 1 คือ สงเสริมโภชนาการและสุขภาพอนามัยของเด็กและเยาวชนเริ่มตั้งแตในครรภมารดา โดยกำหนดเป้าหมายคือ เด็กทุกคนมีน้ำหนักและสวนสูงตามเกณฑมาตรฐานของเด็กไทย และมีสมรรถภาพทางกายตามเกณฑ จากข้อมูลแบบรายงานสรุปภาวะโภชนาการของเด็กนักเรียนที่น้ำหนักและส่วนสูงที่ไม่เป็นไปตามเกณฑ์มาตรฐาน โรงเรียนมัธยมพระราชทานเฉลิมพระเกียรติ ในภาคเรียนที่ 1 ปีการศึกษา 2559 พบว่า นักเรียนมีน้ำหนักไม่เป็นไปตามเกณฑ์ส่วนสูง จำนวน 7 คน และส่วนสูงไม่เป็นไปตามเกณฑ์อายุ จำนวน 42 คน รวมทั้งสิ้น จำนวน 49 คนคิดเป็นร้อยละ 15.27 ของนักเรียนทั้งหมด จากปัญหาภาวะโภชนาการดังกล่าวแสดงให้เห็นถึงการขาดสารอาหารโปรตีนของนักเรียนซึ่งมีผลกระทบต่อการเจริญเติบโตโดยรวมและจะมีบทบาทสำคัญยิ่งต่อสุขภาพในระยะยาว อีกทั้งยังส่งผลกระทบต่อสติปัญญา ส่งผลให้เรียนรู้ช้า เฉื่อยชา เรียนอย่างไม่มีความสุข ภูมิต้านทางโรคบกพร่องทำให้เจ็บป่วยบ่อยเป็นนานอาจส่งผลเสียเมื่อโตเป็นผู้ใหญ่จากการศึกษาโครงการสร้างป่า สร้างรายได้ตามพระราชดำริสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ของอำเภอเฉลิมพระเกียรติจังหวัดน่าน ได้มีการส่งเสริมให้เกษตรกรปลูกถั่วมะแฮะเป็นจำนวนมาก ทำให้เมล็ดถั่วมะแฮะในฤดูกาลเก็บเกี่ยวมีราคาตกต่ำเนื่องจากถั่วมะแฮะมีศักยภาพในฐานะแหล่งโปรตีนที่ทดแทนถั่วเหลืองได้ อีกทั้งมีข้อดีคือ มีไขมันในปริมาณที่ต่ำกว่า อุดมด้วยแคลเซียม โปแตสเซียม ฟอสฟอรัส แม็กนีเซียม วิตามินเอ และไนอาซิน หากมองในมิติของความมั่งคั่งทางอาหารแล้วถั่วมะแฮะเป็นของขวัญล้ำค่าที่ธรรมชาติมอบให้มนุษย์ แต่ชาวบ้านและชุมชนยังขาดความรู้ ความเข้าใจในการนำเมล็ดถั่วมะแฮะมาแปรรูปเป็นอาหารเสริมโปรตีน จึงเป็นที่น่าเสียดายที่เรามองข้ามถั่วมะแฮะแหล่งอาหารที่อุดมไปด้วยโปรตีน โรงเรียนจึงได้นำเมล็ดถั่วมะแฮะมาแปรรูปเป็นน้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะ เพื่อเป็นอาหารเสริมให้กับนักเรียนที่มีปัญหาน้ำหนัก ส่วนสูงที่ต่ำกว่าเกณฑ์อายุและมีน้ำหนักที่ไม่สัมพันธ์กับส่วนสูง ให้มีภาวะโภชนาการที่เป็นไปตามเกณฑ์

วัตถุประสงค์และเป้าหมายของการดำเนินงาน
1. เพื่อแก้ปัญหานักเรียนที่มีภาวะโภชนาการต่ำกว่าเกณฑ์
2. เพื่อส่งเสริมให้นักเรียนมีความรู้ด้านโภชนาการจากถั่วมะแฮะและสามารถให้ความรู้กับผู้ปกครอง คนในชุมชนได้
3. เพื่อให้นักเรียนได้ฝึกทักษะด้านอาชีพ เรื่อง การแปรรูปจากถั่วมะแฮะ

กระบวนการดำเนินงาน
1. ครูนำแบบรายงานสรุปภาวะโภชนาการของเด็กนักเรียนที่น้ำหนักและส่วนสูงที่ไม่เป็นไปตามเกณฑ์มาตรฐาน ซึ่งมีจำนวน 49 คน เสนอต่อที่ประชุมคณะกรรมการสถานศึกษาเพื่อหาแนวทางแก้ไขร่วมกัน
2. ครูและนักเรียนทำการศึกษาค้นคว้าข้อมูลทางวิชาการเกี่ยวกับถั่วมะแฮะเพิ่มเติมจากแหล่งเรียนรู้ต่างๆทั้งเอกสาร ตำราทางวิชาการและอินเทอร์เน็ตฯลฯ เกี่ยวกับประโยชน์ของถั่วมะแฮะ วิธีการแปรรูป การเพิ่มมูลค่าและคุณค่าสารอาหารทางโภชนาการเพื่อส่งเสริมให้เด็กนักเรียนมีความรู้เรื่องการเสริมสารอาหารโปรตีนจากถั่วมะแฮะ
3. ครูจัดกิจกรรมให้ความรู้เรื่องประโยชน์ของถั่วมะแฮะและการเสริมโปรตีนถั่วมะแฮะแก่นักเรียนในฐานการเรียนรู้โดยครูให้ความรู้แก่นักเรียนเกี่ยวกับปัญหาโภชนาการและวิธีการแก้ปัญหา รวมทั้งเรื่องสารอาหารที่จำเป็นต่อร่างกาย ตลอดจนวิธีการแปรรูปถั่วมะแฮะ
4. ครูและนักเรียน ฝึกปฏิบัติแปรรูปถั่วมะแฮะเป็น น้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะ มีวิธีการทำ ดังนี้
4.1 เตรียมวัตถุดิบและอุปกรณ์ต่างๆ ประกอบด้วยถั่วมะแฮะเป็นวัตถุดิบหลัก รวมทั้งเตรียมส่วนประกอบ
ต่างๆ
4.2ครูและนักเรียนช่วยกันล้างทำความสะอาดถั่วมะแฮะจำนวน 2 กิโลกรัมและนำไปแช่น้ำสะอาดไม่น้อยกว่า
6 ชั่วโมง เพื่อให้เนื้อถั่วมะแฮะอ่อนนุ่มและพองตัวขึ้นอีก 1 เท่าตัว
4.3นำถั่วมะแฮะที่แช่น้ำแล้วมาล้างจนหมดกลิ่นและนำไปปั่นให้ละเอียดโดยใช้น้ำ14 ลิตร แล้วนำมากรอง
ด้วยผ้าขาวบางและบีบเอาแต่น้ำ นำน้ำที่ได้จากการคั้นถั่วมะแฮะใส่ลงในหม้อนำไปต้มโดยใช้ไฟปานกลาง
ต้มจนเดือดใส่ใบเตยลงไปเพื่อเพิ่มกลิ่นและสี เคี่ยวต่อจนใบเตยเปลี่ยนสี ตักใบเตยออก เติมน้ำตาลลง
ไป 600 กรัม เกลือป่น 2 ช้อนชา คนจนส่วนผสมทั้งหมดละลายเข้ากัน ยกลงจากเตาพักไว้ให้อุ่น หรือ
อาจเปลี่ยนจากใบเตยเป็นโอวัลติน ชาเขียวเพื่อเปลี่ยนรสชาติ
4.4ตักน้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะใส่แก้วให้นักเรียนที่มีปัญหาภาวะโภชนาการดื่ม 1 แก้วต่อคน สัปดาห์ละ 3 วัน
4.5ครูและนักเรียนสรุปองค์ความร่วมกันและครูมอบหมายให้นักเรียนนำความรู้และทักษะไปขยายผลให้
ผู้ปกครองและชุมชนต่อไป
4.6ครูติดตามผลการดำเนินงาน โดยวิธีการเก็บข้อมูลและบันทึกผล ดังนี้
4.6.1ติดตามผลการแปรรูปที่บ้านนักเรียนและให้คำแนะนำเพิ่มเติมพร้อมทั้งเสริมความรู้ให้แก่
ผู้ปกครองในเรื่องโปรตีนอื่นๆ และการแปรรูปถั่วมะแฮะเป็นอาหารเสริมชนิดต่างๆ
4.6.2. น้ำหนักและวัดส่วนสูง บันทึกข้อมูลของนักเรียนที่มีภาวะโภชนาการต่ำกว่าเกณฑ์ ระหว่าง
เดือนพฤษภาคม 2559 ถึงเดือนตุลาคม 2559
4.6.3 นำข้อมูลมาเปรียบเทียบ วิเคราะห์ พัฒนาการและการเจริญเติบโตของนักเรียนที่มีภาวะ
โภชนาการต่ำกว่าเกณฑ์เทียบกับเกณฑ์มาตรฐานก่อนและหลังการดำเนินกิจกรรม
4.6.4 ครูสรุปรายงานผลการดำเนินงานต่อผู้บริหารและคณะกรรมการสถานศึกษาและผู้ปกครอง
นักเรียน
ผลการดำเนินงาน
1.สามารถแก้ปัญหาให้กับนักเรียนที่มีภาวะโภชนาการต่ำกว่าเกณฑ์ให้มีพัฒนาการที่ดีขึ้นได้
2. นักเรียนมีความรู้ ความเข้าใจเกี่ยวกับคุณค่าสารอาหารโปรตีนจากถั่วมะแฮะและขยายผลให้ผู้กับปกครองและคนในชุมชนได้
3. นักเรียนและผู้ปกครอง นำองค์ความรู้คุณค่าสารอาหาร
4. ครูอนามัยโรงเรียนและครูประจำฐานการเรียนรู้ฯ ได้ค้นพบองค์ความรู้ใหม่ในการแก้ปัญหาภาวะโภชนาการให้กับนักเรียน ผู้ปกครองและชุมชนได้
5. นักเรียนที่มีน้ำหนัก และส่วนสูงต่ำกว่าเกณฑ์ จำนวน 49 คน มีพัฒนาการที่ดีขึ้น จำนวน 46 คน คิดเป็นร้อยละ 93.88
ตารางแสดงน้ำหนัก และส่วนสูง ของนักเรียนที่มีส่วนสูงต่ำกว่าเกณฑ์อายุ
ที่ ชั้น เพศ อายุ ส่วนสูง สถิติการวัดส่วนสูง พัฒนาการส่วนสูงเพิ่มขึ้น (ซ.ม.)
พ.ค. มิ.ย. ก.ค. ส.ค. ก.ย. ต.ค.
1 ม.1 ญ. 13 141 141 141 141 141.5 141.5 142 1
2 ญ. 13 142 142 142 142 142 143 143 1
3 ม.2 ญ. 14 140 140 140 140 140 141 142 2
4 ช. 14 142 142 142 142 142 143 144 2
5 ช. 14 135 135 135 135 135 135.5 136 1
6 ช. 14 136 136 136 137 137 137 138 2
7 ช. 15 134 134 135 135 135 136 136 2
8 ม.3 ญ. 14 146 146 146 146 147 147 148 2
9 ช. 14 145 145 145 145 145 146 146 1
10 ช. 15 145 145 145 145 145 146 146 1
11 ช. 15 142 142 142 142 142 143 144 2
12 ช. 15 152 152 153 153 153 153 154 2
13 ม.4 ญ. 15 144 144 144 144 144 145 145 1
14 ญ. 15 145 145 145 145 145 146 146 1
15 ญ. 15 145 145 145 145 145 146 146 1
16 ช. 15 145 145 145 146 146 146 147 2
17 ช. 15 146 146 146 146.5 146.5 146.5 147 1
18 ช. 15 155 155 155 155 155 156 156 1
19 ญ. 16 145 145 145 145 145.5 145.5 146 1
20 ญ. 16 146 146 146 146 146 147 147 1
21 ญ. 16 148 148 148 148 148 149 149 1
22 ญ. 16 148 148 148 148 148 148 149 1
23 ญ. 16 148 148 148 148 148 148 149 1
24 ญ. 16 148 148 148 148 148 149 149 1
25 ช. 16 149 149 149 149 149 150 150 1
26 ช. 16 154 154 154 154 154.5 154.5 155 1
27 ช. 16 155 155 155 155 156 156 157 2
28 ญ. 17 144 144 144 145 145 145 146 2
29 ญ. 17 145 145 145 145 146 146 146 1
30 ญ. 17 146 146 146 146.5 146.5 147 147 1
31 ช. 17 152 152 152 152.5 152.5 153 153 1
32 ช. 17 157 157 157 158 158 158 159 2
33 ช. 17 160 160 160 161 161 161 162 2
34 ช. 17 160 160 160 160.5 160.5 161 161 1
35 ม.5 ช. 17 156 156 156 157 157 157 158 2
ที่ ชั้น เพศ อายุ ส่วนสูง สถิติการวัดส่วนสูง พัฒนาการส่วนสูงเพิ่มขึ้น (ซ.ม.)
พ.ค. มิ.ย. ก.ค. ส.ค. ก.ย. ต.ค.
36 ช. 17 157 157 157 157 157 158 158 1
37 ช. 17 159 159 159 159 159 160 160 1
38 ญ. 18 144 144 144 144 144 144 144 0
39 ม.6 ช. 18 157 157 158 158 158 158 159 2
40 ช. 18 160 160 160 160 160 160 160 0
41 ช. 18 160 160 161 161 161 162 162 2
42 ช. 19 155 155 155 156 155 155 155 0
จากตาราง สรุปได้ว่า นักเรียนที่มีปัญหาส่วนสูงต่ำกว่าเกณฑ์อายุ จำนวน42 คน มีพัฒนาการทางส่วนสูงเพิ่มมากขึ้น จำนวน 39คน คิดเป็นร้อยละ 92.86
ตารางแสดงน้ำหนัก และส่วนสูง ของนักเรียนที่มีน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ส่วนสูง

ที่
ชั้น
เพศ
น้ำ
หนัก
ส่วน
สูง สถิติการชั่งน้ำหนัก พัฒนา
การน้ำหนักเพิ่มขึ้น (ก.ก.)
พ.ค. มิ.ย. ก.ค. ส.ค. ก.ย. ต.ค.
น.น ส.ส. น.น ส.ส. น.น ส.ส. น.น ส.ส. น.น ส.ส. น.น ส.ส.
1 ม.1 ช. 42 162 42 162 43 162 43 163 44 163 44 163 44 164 2
2 ช. 37 155 37 155 38 155 39 156 40 156 40 157 40 157 3
3 ม.4 ญ. 39 158 39 158 41 158 41 159 42 159 42 159 42 160 3
4 ช. 45 169 45 169 45 169 46 170 47 170 47 171 47 171 2
5 ช. 44 165 44 165 44 166 45 166 46 166 46 166 46 166 2
6 ช. 52 175 52 175 53 176 54 176 54 176 54 176 54 177 2
7 ม.5 ช. 46 167 46 167 46 167 47 168 47 168 47 168 48 168 2

จากตาราง สรุปได้ว่า นักเรียนที่มีปัญหาน้ำหนักต่ำกว่าเกณฑ์ส่วนสูง จำนวน7คน มีพัฒนาการทางน้ำหนักเพิ่มมากขึ้น จำนวน 7คน คิดเป็นร้อยละ 100

ประโยชน์ที่ได้รับและการเผยแพร่
ประโยชน์ที่ได้รับ
1. เป็นการส่งเสริมนักเรียนและผู้ปกครองมีกิจกรรมร่วมกัน สร้างสัมพันธ์ในครอบครัว
2. เป็นการเพิ่มมูลค่าให้กับถั่วมะแฮะให้กับเกษตรกรผู้ปลูกได้
3. นักเรียนและผู้ปกครองสามารถแปรรูปถั่วมะแฮะเป็นผลิตภัณฑ์ต่างๆ
4. ส่งเสริมการสร้างรายได้ให้กับนักเรียน ผู้ปกครองและคนในชุมชน
การเผยแพร่
1. ให้นักเรียนไปถ่ายทอดความรู้ให้กับผู้ปกครองและคนในชุมชน
2. เผยแพร่ผลงานทาง เว็บไซด์ของโรงเรียน
3. เผยแพร่ผลงานในวันประชุมผู้ปกครองและประชุมคณะกรรมการสถานศึกษา
4. จัดทำเอกสารแผ่นพับเพื่อเผยแพร่
5. การจัดป้ายนิเทศตามอาคารในโรงเรียน
6. สรุปรายงานผลการดำเนินงาน

ปัจจัยความสำเร็จ
1. การร่วมมือจากบุคลากรทุกคนในโรงเรียน
2. วิสัยทัศน์ของผู้บริหารโรงเรียน เรื่อง สุขภาพ โภชนาการที่ดี ของนักเรียน ที่ต้องการพัฒนาให้เป็นโรงเรียนส่งเสริมสุขภาพ
3. การมีภาคี เครือข่ายในการดำเนินงานต่างๆ ทั้งนักเรียน ผู้ปกครอง ชุมชน ผู้นำชุมชน คณะกรรมการสถานศึกษาขั้นพื้นฐานโรงเรียน หน่วยงานการศึกษา หน่วยงานสาธารณสุข ฯลฯ

ปัญหา อุปสรรค และข้อเสนอแนะ
ปัญหาอุปสรรค
1. ชาวบ้านไม่รู้คุณค่าทางสารอาหารถั่วมะแฮะ จึงไม่นิยมรับประทาน แต่เน้นการปลูกขายเมล็ดเพื่อทำพันธุ์เมื่อเก็บผลผลิตแล้วจะคลุกยากันมอดและแมลงทันที
2. ถั่วมะแฮะเก็บผลผลิตได้ปีละ 1 ครั้ง ทำให้ถั่วมะแฮะขาดตลาดในบางฤดูกาล
ข้อเสนอแนะ
1. ให้ความรู้แก่ชาวบ้าน เรื่อง คุณค่าโภชนาการถั่วมะแฮะ โดยโรงเรียนร่วมมือกับหน่วยงานสาธารณสุข ฯลฯ
2. โรงเรียนส่งเสริมให้นักเรียนปลูกถั่วมะแฮะภายในพื้นที่โรงเรียน

แนวทางการพัฒนาต่อเนื่อง
1. เผยแพร่การแปรรูปน้ำเต้าหู้ถั่วมะแฮะให้กับคนในชุมชน
2. ค้นคว้าวิธีแปรรูปผลิตภัณฑ์จากรูปถั่วมะแฮะให้หลากหลายขึ้น
3. จัดเป็นกิจกรรมลดเวลาเรียน เพิ่มเวลารู้ให้กับนักเรียนทุกคน

เอกสารอ้างอิง
สำนักงานโครงการสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี. แผนพัฒนาเด็กและเยาวชนในถิ่นทุรกันดาร
ตามพระราชดำริ สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯสยามบรมราชกุมารี ฉบับที่ 4 พ.ศ. 2550-2559.
อัมรินทร์พริ้นติ้งแอนพับลิ่ชชิ่ง จำกัด (มหาชน),2551.
พจนานุกรมสมุนไพรไทย, ฉบับพิมพ์ครั้งที่ 5. (ดร.วิทย์ เที่ยงบูรณธรรม). “ถั่วแระต้น”. หน้า 331-332.
โครงการเผยแพร่ข้อมูลทรัพยากรชีวภาพและภูมิปัญญาท้องถิ่นบนพื้นที่สูง, สถาบันวิจัยและพัฒนาที่สูง (องค์กรมหาชน). “ถั่วแระ, ถั่วมะแฮะ”. อ้างอิงใน: หนังสือชื่อพรรณไม้แห่งประเทศไทย (เต็ม สมิตินันทน์). [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: eherb.hrdi.or.th. [14 ธ.ค. 2014].
https://sites.google.com/site/yangthai18/thaw-ma-hae

รูปภาพประกอบผลงาน
ต้นถั่วมะแฮะ
121315058775_778210412318426_1590302935_n15151072_1264353633637905_1816318780_n15151538_778210392318428_880709155_n

images-2

แสดง
Share On Facebook
Share On Twitter
Share On Google Plus
Share On Linkedin
Share On Youtube
Contact us
ซ่อน

istanbul evden eve nakliyat istanbul evden eve nakliyat depolama istanbul evden eve nakliyat ofis taşıma evden eve diyarbakır halı yıkama depolama